Tuyến kênh 812 - Châu Tá mang dòng nước ngọt lành về vùng hạ du Hàm Thuận Bắc, giúp bà con làm chủ mùa gieo hạt và an tâm dựng xây cuộc sống ấm no.

Sức sống mới từ những vạt sỏi cằn

Trở lại những năm cuối thập niên 90, vùng đất thôn Thuận Hòa, xã Hàm Thuận Bắc, tỉnh Lâm Đồng vốn chỉ có đá sỏi hoang dại và rừng cằn cỗi. Cuộc sống của những hộ dân đầu tiên tìm đến đây lập nghiệp đầy rẫy những thử thách, gian truân khi mọi hoạt động gieo trồng hoàn toàn bị bó buộc bởi thời tiết.

Chị Trần Thị Lệ Thu, một người dân ở thôn Thuận Hòa bên ruộng hoa màu tươi tốt nhờ kênh 812 - Châu Tá dẫn nguồn nước từ hồ Sông Lũy. Ảnh: Kim Sơ.

Chị Trần Thị Lệ Thu, một người dân ở thôn Thuận Hòa bồi hồi nhớ lại thuở mới đặt chân về đây năm 1998: "Ngày trước đất đai ở đây khô cằn dữ lắm, toàn sỏi đá trơ trọi. Bà con thuở ấy chỉ biết trồng cây mè, trồng sắn, làm ăn hoàn toàn phụ thuộc vào nước trời nên bấp bênh vô cùng, năm nào mưa thuận gió hòa thì có thu hoạch, còn gặp hạn là coi như mất trắng".

Sự thay đổi mang tính bước ngoặt bắt đầu từ năm 2008, khi công trình kênh 812 - Châu Tá chính thức hoàn thành và đi vào vận hành. Theo ông Nguyễn Anh Tuấn, nhân viên Phòng Quản lý nước Chi nhánh Hàm Thuận Bắc (thuộc Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Bình Thuận), tuyến kênh 812 - Châu Tá có tổng chiều dài hơn 32 km. Đây là một trong những công trình hạ tầng thủy lợi vô cùng quan trọng, có nhiệm vụ tiếp nhận nguồn nước điều tiết từ hồ Sông Lũy (thuộc địa bàn xã Phan Sơn) có dung tích gần 100 triệu m3, sau đó dẫn nước về phục vụ tưới tiêu cho các cánh đồng trù phú ở vùng hạ du thuộc khu vực huyện Hàm Thuận Bắc cũ.

Kênh 812 - Châu Tá đang được nâng cấp khang trang. Ảnh: Kim Sơ.

Dọc hai bên bờ kênh hôm nay, những vạt sỏi đá cằn cỗi ngày nào giờ đã nhường chỗ cho màu xanh mướt trải dài của ruộng lúa, thanh long, rau màu và ao sen. Nhờ dòng nước dồi dào, mát lành được dẫn về chảy đều đặn suốt bốn mùa, bà con nông dân địa phương có thể chủ động hoàn toàn việc gieo trồng, chăm sóc cây trồng mà không còn phải sống trong cảnh thấp thỏm chờ mưa như trước.

Niềm vui đong đầy bên những vạt ruộng xanh

Chúng tôi có dịp gặp gỡ chị Trần Thị Lệ Thu khi chị đang chăm sóc ruộng mè của gia đình nằm dọc ngay bên tuyến kênh kiên cố. Nhìn dòng nước mát lành chảy đều đặn từ con kênh bê tông dẫn thẳng vào ruộng, ánh mắt chị không giấu nổi sự phấn khởi.

Gia đình chị Thu hiện đang canh tác trên diện tích 4 ha đất sản xuất. Nhờ nguồn nước ngọt ổn định từ hệ thống kênh 812 - Châu Tá, chị đã chủ động canh tác nhiều loại cây trồng. Trong đó, chị dành riêng 1 ha đất để trồng lúa 3 vụ/năm, đảm bảo nguồn lương thực ổn định cho gia đình và 1 ha trồng sen. Diện tích 2 ha đất màu còn lại được chị thực hiện luân canh xoay vòng các loại cây ngắn ngày như mè, bắp và dưa hấu.

Nguồn nước mát giúp nông dân sản xuất thuận lợi, góp phần tạo nên những mùa vàng. Ảnh: KS.

"Có con kênh này chạy qua, công việc làm nông của bà con đỡ vất vả và bớt lo toan đi nhiều lắm. Nước về đủ và xuyên suốt hầu như quanh năm. Thỉnh thoảng vào những đợt nắng hạn cao điểm, nếu có thiếu hụt chút ít thì cũng chỉ khoảng 2 - 3 ngày là các anh em thủy nông đã điều tiết nước cấp ngược về đầy đủ cho đồng ruộng", chị Thu vui vẻ chia sẻ.

Chính nhờ sự cần cù kết hợp với nguồn nước dồi dào, đời sống kinh tế của gia đình chị Thu ngày càng khấm khá hơn. Chị Thu nhẩm tính, đối với cây mè, mỗi ha có thể cho thu hoạch đến 5 tạ hạt, mang lại khoản lợi nhuận từ 30 - 40 triệu đồng. Việc đa dạng hóa cây trồng trên đất màu giúp chị đạt tổng thu nhập ổn định hơn 200 triệu đồng mỗi năm, giúp con cái học hành chu đáo.

Hồ thủy lợi Sông Lũy có dung tích gần 100 triệu m3 nước. Ảnh: Kim Sơ.

Sự vững vàng đó có sự đóng góp rất lớn của hạ tầng thủy lợi. Như ông Nguyễn Anh Khoa, Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Bình Thuận cho biết, hệ thống kênh 812 - Châu Tá hiện đang cấp nước cho diện tích sản xuất là 8.798 ha. Trong đó, diện tích cây lúa và hoa màu đạt 7.633 ha/3 vụ trong năm và 1.165 ha dành cho cây thanh long, cây ăn quả các loại. Dòng nước mát này chính là bệ đỡ vững chắc giúp bà con tự tin chuyển đổi cơ cấu cây trồng thích hợp để phát triển kinh tế gia đình.

Kim Sơ  (Nguồn: https://nongnghiepmoitruong.vn/thuy-loi-binh-thuan-nhung-mua-vang-doc-kenh-812--chau-ta-d822194.html)